هویت ملی و سکولاریسم غربی

آقای خاتمی در جریان سفر خود به آلمان، در کالج علمی آلمان واقع در برلین تحت عنوان سکولاریسم از دیدگاه ایران اسلامی سخنرانی مفصلی ایراد کرد و ضمن بررسی اوضاع جهان امروز تلاش برای ادامه گفت و گوی فرهنگی بویژه میان ادیان بزرگ را یک امر ضروری خواند و از دانشمندان جهان خواست تا در این زمینه کوشش های نوینی را آغاز کنند.

محمد خاتمی در سخنرانی خود به مسئله اخلاق در جامعه اشاره کرد و گفت این امر باید همواره زیر بنای اندیشه انسانی و امور اقتصاد و سیاست باشد.

وی همچنین به اهمیت ملیت و نقش اول آن در زندگی سده های اخیر در زندگی مردم اشاره کرد و چنین گفت: “در سه قرن اخیر و مخصوصا در دوره جدید، مردم در غرب خود را در وهله اول آلمانی، فرانسوی، انگلیسی و یا هلندی می دانند و بعد کاتولیک و یا پروتستان. آنچه هویت شخص را معین می کند در اصل ملیت است. بعد سایر خصوصیات و اوصاف.”

آقای خاتمی افزود: “اما حوادث جدید توجه اهل نظر را به بخش مغفول هویت جلب کرده است. امروز توجه به دین و تاثیر سرنوشت ساز آن در تشکیل هویت و خود آگاهی جمعی مردم، امری غیر قابل چشم پوشی است.” ‍

آقای خاتمی در ادامه سخنان خود به موضوع سکولاریسم پرداخت و گفت: “البته می توان برای سکولاریسم معنایی متعدد، عام و غیر تاریخی فرض کرد و آن معنا را به همه جا وهمه وقت تسری داد، ولی غیرتاریخی کردن امری که با تمام وجود تاریخی است، اشتباهی واضح است. زیرا این سخن به معنای نابود کردن موضع و تفکر است.”

او توضیح داد: “سکولاریسم، تجربه فرهنگ و تفکرغربی است. اصرار بر تسری سکولاریسم به نقاطی که فاقد زمینه های فکری پیدایش آن و فاقد علل سیاسی و اجتماعی سکولاریسم هستند، قبل از اینکه امری مطلوب و یا نا مطلوب باشد آشکارا غلط است.”

* این دو سه نکته اساسی را از خاتمی داشته باشید که در این گزارش آمده است تا بعد متن کامل حرفهای او را پیدا کنم. سخنانش بسیار قابل تامل است.

نظرات

نظر